Komi dumuniko baarakɛminanw ye baarakɛminanw ye minw tɛ se ka bɔ yen, u ka ɲi ka dumuni jalanw ladon loon o loon walisa u ka baara ka ɲɛ, u ka se ka baara kɛ wagatijan kɔnɔ ani u ka se ka dumuni ɲuman sabati. Ladili jɔnjɔn dɔw be sɔrɔ duguma loon o loon minw be se ka baarakɛlaw dɛmɛ u k’u ka dumunijalanw ladon ka ɲɛ.
Loon bɛɛ saniyako
A fɔlɔ, ka dumuni jalanyɔrɔ saniya, o lo ye loon o loon ladonni jusigilan ye. Loon o loon baara kɛnin kɔ, i ka kɔnɔni kɛ fɔɔ minan ka nɛnɛ ka se so kɔnɔ sanni i k’a saniya. Fɛɛn minw be se ka bɔ i n’a fɔ fani jalanw ani fani jalanw, aw k’olu bɔ ɲɔgɔn na ani ka jii gwansan ni detergent nɔgɔman dɔ ta k’u jɔɔsi dɔɔni dɔɔni ni fanimugu ye. I janto ka baara kɛ ni detergent gɛlɛnw ye kojugu. A saniyanin kɔ, aw b’a ko ka ɲɛ ni jii saniyanin ye k’a to a ka ja. O wagati kelen na, fiɲɛ min be kɔsegi fiɲɛw la ani fanikolonw lajɛyɔrɔ, i k’o saniya tuma o tuma walisa fiɲɛ ka don ka ɲɛ ani ka faniw ja ka ɲɛ.
Filtɛri ladonni
Filtɛri ye dumuni jalannan ka fɛɛn nafamanba dɔ ye, a be kɛ ka nɔgɔw ni buguri minw be bɔ u jalan wagati la, u k’u filɛ. O baara kelen kelen bɛɛ kɔ, a ka ɲi ka filɛrɛ bɔ ani k’a saniya. Aw ye filtɛri jigi jii gwansan na, k’a ko dɔɔni dɔɔni ni burɔsi nɔgɔman ye walisa ka nɔgɔ bɔ a la, k’a ko ka ɲɛ ani k’a to a ka ja. N’u y’a ye ko filɛrikɛlan tiɲɛna wala a nɔgɔnin lo, u ka ɲi k’a yɛlɛma joona joona walisa buguri kana don minanw kɔnɔ ani ka nɔɔ to u ka jacogo kan ani dumunifɛnw ka ɲumanya kan.
Transmisiyɔn sisitɛmu tulu
Dumuni jalanan ka transmisɔn sisitɛmu ye motɛri ni pɔɔli ye. Ka to ka o fɛɛnw sɛgɛsɛgɛ ani k’u tulu kɛ, o nafa ka bon kosɔbɛ u ladonni na. I ka tulu wala tulu bɛnnin kɛ ka transmisɔn ka bearingw n’a ka vitɛsiw tulu kɛ walisa ka ɲɔgɔn gosi ani ka nɔgɔya. Sanni i ka tulu kɛ, tuma bɛɛ, i ka kuran bɔ ani ka kuran juru bɔ a la walisa a ka baara kɛ cogo ɲuman na. Ka fara o kan, i ka cɛsirinan ka fanga sɛgɛsɛgɛ ani i ka pɔɔliw yɛlɛma i n’a fɔ u mako be min na walisa k’a lɔn ni transmisiyɔn be baara kɛra ka ɲɛ.
Kalayako sɛgɛsɛgɛri: Kalayako ye dumuni jalan ka yɔrɔ jɔnjɔn ye ani a be nɔɔ to jacogo ɲuman kan. Aw ka to ka sɛgɛsɛgɛri kɛ yɔrɔ minw na mɔgɔw be ɲɔgɔn minɛ ani u sanfɛla be cogo min na. Ni nɔgɔw wala buguri be ɲɔgɔn lajɛnna, i k’u jɔɔsi dɔɔni dɔɔni ni fanimugu dɔ ye min ɲigira ni vinɛgiri wala lenburu kumuninji dɔɔni ye, ani i k’i janto i kana yɔrɔ minw be kalaya, i k’u jɔɔsi. O wagati kelen na, aw k’a filɛ ni funteni hakɛ labɛncogo be tiɲɛn ani n’a be se ka la a la walisa ka se ka funteni hakɛ labɛn ka ɲɛ funteni baara wagati la, o min b’a to dumunifɛnw ka gwɛlɛyaw tɛ sɔrɔ funteni hakɛ wala funteni dɔgɔyali fɛ.
Fiɲɛbɔyɔrɔ saniyali
Fiɲɛ bɔyɔrɔ lo be jii ni fiɲɛ gwansan bɔ min be bɔ a jatuma na. Tuma o tuma, yɔrɔ minw datugunin lo pɔtɔpɔtɔw ka tiyow kɔnɔ, i k’u lajɛ ani k’u saniya. Aw ye baara kɛ ni pɔtɔpɔtɔw ka pɔtɔpɔtɔ saniyalanw ye walisa ka buguri ni nɔgɔw bɔ yen dɔɔni dɔɔni, k'a to pɔtɔpɔtɔ kana bali. Ni fɛn minw be bɔ ka ɲɛ, o tɛ nɔɔ to fɛnw jacogo dɔrɔn kan, nka o be se ka kɛ sababu ye fana ka minanw tiɲɛ wala ka farati lase mɔgɔw ma.
Kuranfɛnw sɛgɛsɛgɛli
Kuranfɛnw nafa ka bon kosɔbɛ walisa dumuni jalan ka baara kɛ ka ɲɛ. Tuma o tuma, aw k’a filɛ ni kuran juru n’a ka fitinɛ be ɲɔgɔn minɛna ka ɲɛ, aw kana yɛlɛma wala ka surunya. Kuran fɛnɲɛnamaw i n’a fɔ motɛriw ani panneau minw be baara kɛ, u sɛgɛsɛgɛ k’a filɛ n’u be baara kɛra ka ɲɛ; fɛɛn o fɛɛn tiɲɛna, i k’o labɛn wala k’a yɛlɛma joona joona. Tuma o tuma, i ka kuran tigɛ ani ka minan don a la sanni i ka kuran ladon baara dɔ kɛ walisa ka lafiya sɔrɔ.
Sɛgɛsɛgɛri bɛɛ ani yɛlɛmani
Ka fara o fɛɛn kɛrɛnkɛrɛnninw ladonni kan, an ye minw kofɔ sanfɛ, dumunifɛnw jalan ka kan ka sɛgɛsɛgɛ koɲuman. A filɛ ni bulɔnw be minanw jusigilan kan, ni pɔrɔnw be ɲɔgɔn minɛ cogo min na ani ni dugukolo be se ka la a la. Ka fara o kan, i ka mankan ni yɛrɛyɛrɛ lajɛ baara kɛtuma na; sɛgɛsɛgɛri kɛ ani ka koow ɲɛnabɔ joona joona. Tuma o tuma, i k’a filɛ ni ɔridinatɛri ka yɔrɔ, a ka yɛlɛmayɔrɔ ani a ka funteni yɛlɛmayɔrɔ be se ka yɛlɛma yɛlɛma walisa a kɔnɔfɛnw bɛɛ ka baara kɛ cogo bɛnnin na.
